วันจันทร์ที่ 15 พฤศจิกายน พ.ศ. 2553

893. Exfoliative dermatitis (Erythroderma)

ชาย 68 ปี มีผื่นเป็นๆ หาย ๆ มาเป็นปี  โดยเป็นไม่มาก แต่ครั้งนี้เป็นทั้งตัว ไม่มีโรคประจำตัวอะไร จะให้การวินิจฉัย? มีสาเหตุจากอะไรได้บ้าง มีแนวทางในการดูแลรักษาอย่างไร




Exfoliative dermatitis หมายถึงลักษณะผื่นผิวหนัง มีผื่นแดงทั่วร่างกาย (erythroderma) ร่วมกับมีสะเก็ดลอกเป็นแผ่น ๆ บริเวณกว้างมากกว่า 90% ของพื้นที่ผิวหนัง ผิวหนังที่ฝ่ามือฝ่าเท้าหลุดลอก เล็บเสียหรือหลุด อาจพบผมร่วงร่วมด้วยมีสะเก็ดที่หนังศีรษะไม่พบผื่นในบริเวณเยื่อบุ ในรายที่เป็นผื่นมานานที่ตาอาจพบ ectropion เนื่องจากผิวหนังดึงรั้งเปลือกตา
สาเหตุ
เชื่อว่าเป็นปฏิกิริยาที่เกิดจาก 3 สาเหตุ คือ
1.ยา
2.โรคผิวหนังที่เป็นอยู่เดิม
3.โรคภายในร่างกาย โดยเฉพาะมะเร็ง
แต่บางรายไม่ทราบสาเหตุ การลอกของผิวหนังเกิดจากเซลล์ของผิวหนังมีการแบ่งตัวมากขึ้น และผลัดเปลี่ยนเซลล์เร็วขึ้น
การตรวจหาสาเหตุของโรค
1 ประวัติได้รับยา ได้แก่ ยาแก้ปวด ยาปฏิชีวนะ เช่น ยาซัลฟา, เพนนิซิลิน, ยา NSAIDs, allopurinol โดยได้รับยาประมาณ 1 - 14 วัน (อาจเร็วหรือช้ากว่านี้ได้) บ่งว่าสาเหตุน่าจะมาจากการแพ้ยา
2 โรคผิวหนังที่เกิดร่วมด้วยอาจทราบ หรือยังไม่เคยทราบมาก่อน แต่ตรวจร่างกายพบรอยโรค ได้แก่ atopic dermatitis, psoriasis, contact dermatitis, seborrheic dermatitis
3 โรคมะเร็ง มีประวัติบ่งชี้ถึง โรคมะเร็ง เช่น เบื่ออาหาร น้ำหนักลดมาก ซีด ตัวเหลือง ตาเหลือง เป็นต้น ตรวจพบต่อมน้ำเหลือง ตับ ม้ามโต มะเร็งที่พบได้แก่ Cutaneous T cell lymphoma, leukemia หรือมะเร็งของอวัยวะอื่นๆในร่างกาย
นอกจากนั้นยังมีการตรวจทางห้องปฎิบัติการอีก(อ่านเพิ่ม)

แนวทางการตรวจรักษา
กดที่ภาพเพื่อขยายขนาด

อ่านรายละเอียดเพิ่ม: http://www.inderm.go.th/inderm_th/Research/CPG/CPG_Exfoliative%20dermatitis.pdf

3 ความคิดเห็น:

  1. ขออนุญาติแสดงความคิดเห็นค่ะ
    คือมองจากภาพดูคล้ายๆ ลักษณะแพ้ยาชนิดหนึ่งที่เรียกว่า exfoliative dermatitis ซึ่งผื่นแบบนี้จะค่อยเป็นค่อยไปโดย ผิวหนังจะเริ่มแดงทั่วๆไป แต่ไม่เกิดอย่างรวดเร็ว ไม่มีการแสบร้อน ไม่เกิดตุ่มน้ำพอง แต่ผิวหนังจะค่อยๆ ลอกเป็นขุยแห้งๆ จนทั่วร่างกาย ถ้ายังคงได้รับยาตัวแพ้ต่อไป ผิวหนังจะยังคงแดงและลอกเรื่อยๆ จนอาจเกิดการอักเสบมากและมีน้ำเหลืองไหลเยิ้มได้ นอกจากนี้ผมจะค่อยๆ ร่วง ฝ่ามือเท้าจะหนาเป็นแผ่น เล็บมือเท้าอาจหนาขึ้นกว่าปกติ และอาจเปลี่ยนเป็นสีคล้ำๆ และค่อยๆ หลุดออก
    สาเหตุอาจเกิดได้จากยา เช่น allopurinol barbiturate carbamazepine bactrim chloroquine dapsone ethambutol furosemide isoniazid ketoconazole phenytoin sulindec sulfonylurea
    หรือจากสาเหตุอื่น ๆ ก็ได้ค่ะ เช่น โรคผิวหนังที่ำเริบมากขึ้น(psoriasis, pityriasis rubra pilaris)

    ตอบลบ
  2. erythroderma or exfliative dermatitis
    แพ้ยาก็เป็นสาเหตุหนึ่งที่ต้องซักประวัติว่าช่วงเร็วๆนี้เพิ่งได้รับยาอะไรมาหรือไม่
    แต่เนื่องจากมีประวัติเดิมมีผื่นเป็นๆหายๆมาเป็นปี คิดว่าน่าจะเป็นโรคเดิมที่มีอาการ flare up ขึ้นมามากกว่าครับ แต่พอผื่นเป็นมากทั้งตัวแล้วไม่ว่าสาเหตุเดิมจะเป็นจากอะไรก็จะดูยากแล้ว ดูตอนที่ผื่นเป็นไม่มากช่วงแรกจะง่ายกว่า
    ถ้าให้นึกถึงสาเหตุ
    โอกาสเป็นมากที่สุดน่าจะเป็นกลุ่ม Eczemas มากที่สุด~40%(เช่น atopic,contact,seborrheic)
    รองลงมาก็ Psoriasis~30%
    drug eruptions~15%
    cutaneous lymphoma,Sezary syndrome~10%
    นอกนั้นก็เป็นกลุ่มที่พบน้อย ~5%เช่น pityriasis rubra pilaris,บาง forms ของ icthyosis,infestrations,dermatophytosis

    ตอบลบ
  3. ขอโทษทีครับพิมพ์เร็วเลยผิดไปหน่อย ตกตัว 0
    exfoliative dermatitis

    ตอบลบ